yörükler etiketine sahip kayıtlar gösteriliyor. Tüm kayıtları göster
yörükler etiketine sahip kayıtlar gösteriliyor. Tüm kayıtları göster

17 Temmuz 2014

1900'lerde Anadolu'da Yabancı Seyyahlar

1912′nin başlarında Anadolu’yu gezen yabancı seyyah W. J. Childs’ın “Across Asia Minor On Foot” isimli kitabından



“Gezginin beraberinde götüreceği adamların en önemlisi iyi bir Kavas‘tır. Kavas bir çeşit daire müdürüdür ki fermanı taşıdığı gibi kervanın adam ve hayvanlarıyla, diğer bütün malzemelerin sağlanması ve hazırlanmasından sorumlu olan kişidir. Bu Kavas her halukarda Türk’tür…. İyi bir kavasa düştüğünden dolayı mutlu olan gezgin, rahat içinde yolculuğunu yapabilir. Yolda her zaman çadırını veya konak yerini iyice hazırlanmış, hayvanların arpasını ve yulafını verilmiş bulur. Her yerde güzel bir karşılama görür. Fakat kaptanın geçişini seyretmek için toplanan ve duran az sayıdaki meraklılara ve çocuklara kötü davranarak kendine önem veren kavgacı bir kavastan sakınmalıdır.
Bu “kaptan” terimini, Türklerin halk ve şehirli sınıfı Avrupalılar hakkında kullanır. Kavastan sonra aşçı gelir. Ancak pilav pişirtmek için sıradan ve genç bir Rum alınır; hatta tavuk yolmasını bilmesi bile şart değildir. Çünkü o yörede tavuğu bir süre kaynar suya batırmakla bir çırpıda tüylerini, derisini ve hatta bazen bir kısım etini bile koparmak mümkündür…
Gezi araçları tahtadan veya deriden iki çift yolculuk sandığı ile küçük bir çadır, birkaç seccade (bez örtü anlamında), katlanır bir yatak ve nihayet taşınabilir bir mutfaktan yani tencere ve metal tabaklarla iki su fıçısından oluşur. Bundan başka sandıklar, seyahat kitapları, pusula, dürbün ve yapılmak istenen ilmi araştırmalarda kullanılacak aletler gibi eşyadan ibarettir. Eski eserler ve tarihi anıtları inceleyenler bir fotoğraf makinesini yanlarından eksik etmemelidirler. Ancak yüklerinin daha hafif olmasını isteyenler, bir camera lusida denilen küçük fakat önemli bir yardımcı aleti bulundurmalıdırlar…. Yararlı malzeme türünden sülfatdikinin, laudanum, amonyak ve bir miktar müshil ve kazalara karşı makas, neşter, cehennem taşı ve sargı bezi gibi nesnelerden oluşan ufak bir eczaneyi de saymak gerekir. Bundan başka boynuz veya şişeleriyle birlikte bir kan alma aletini de bulundurmak faydalıdır. Sülük yapıştırmanın yerini tutacak olan bu ufacık alet gerektiğinde çok işe yarar. Asya’nın hemen hemen bütün durgun sularında sülük bulunur; fakat onu kullanmadan önce, birkaç gün boğazının iyice temizlenmesi gerekir. Eğer bu yapılmazsa, zehirli oldukları takdirde ısırdıkları yeri yara eder ve şişirirler.”



W. J. Childs, “Across Asia Minor On Foot”



15 Temmuz 2014

1880'lerde Anadolu


Fotoğraf Fethiye'yi 1880li yıllarda gezen  Alman bir antropolog tarafından çekilmiştir. 1800'lerin sonlarını konuşurken sanılıyor ki memlekette Şinasiler, Namık Kemaller fink atıyor. Anadoludaki halk hiç de onlar gibi değildi. Bu arkadaş mesela, bin yıl önce Asya'daki atalarını her şeyiyle yansıtmaya devam ediyor.


Felix Von Luschan, 11 Ağustos 1854 doğumlu ve mesleki hayatına birçok bilimsel alanı sığdırmayı başarabilmiş bir bilim adamıdır. Arkeoloji, tıp, etnoloji Luschan’ın adından başarıyla sözettirdiği bilim alanlarıdır. Luschan bir arkeolog ve etnoloji uzmanı olarak dünyanın farklı noktalarına insanların etnik kökenlerini incelemek amacıyla birçok araştırma gezisi yapmış, farklı insan topluluklarına ait farklı kültürleri her açıdan değerlendirmeye çalışmıştır.
Luschan araştırmaları için yaptığı gezilerinden bir tanesini de 1883-84 yılında Likya’ya düzenlemiş, Likya bölgesini ayrıntılı bir şekilde incelemiş, bölge insanı ve yerel kültürü hakkında araştırmalar yapmıştır. Öyle ki; gezi ve incelemeleri sonrasında  2 ciltten oluşan araştırma yazılarını, kendisi gibi bir bilim adamı olan yakın arkadaşı Eugen Petersen ile oldukça kapsamlı bir kitap haline getirmiştir. İlk kez 1889 yılında, Almanca olarak yayınlanan “Reisen in Lykien Milyas Und Kibyratis” adlı kitabında, Likya ve çevresinde yaşayan farklı kültürlere ait ilginç araştırma yazılarına yer vermiştir.
Luschan, 1880 gibi eski bir tarihe ait olsa da araştırma yazılarını kendi çektiği fotoğraflarla desteklemiştir. Antropolog kimliği ile çektiği bu fotoğraflardan bazıları da ilginç bir şekilde o tarihlerde Likya bölgesinde yaşayan Türklere aittir. Kitabında ve sonraki araştırmalarında Türk etnik kimliğine ve özellikle Likya bölgesinde dağınık şekilde yaşayan Tahtacılar’a dair ayrıntılı gözlemler ve ölçümler de yapmıştır. Ölçümler diyorum, zira kitabının sonunda bölge köylerinde yaşayan Türklere ait antropolojik ölçümleri de yayınlamıştır. Bunların içinde köy köy ayrılan kafatası çap ölçümleri dahi vardır. İlk bakışta biraz garip gelse de aslında Luschan’ın bir antropolog olduğunu unutmamak gerekir.







Fakat öyle dikkat çekici birşey var ki o da; Luschan’ın o tarihlerde çektiği Türk insanlarına (Yörükler) ait portreler. Luschan, kitabındaki bu portreleri de çeşitli şekillerde sınıflandırmış. Bu portrelerde bölgedeki Yörüklere ait ilginç bir nokta var; o da Likya’da yaşayan Yörüklerin saç modelleri. 1880′lerin ortaları gibi hiç de erken olmayan bir tarih olsa da; anlaşılan o ki Likya’da yaşayan Yörükler tarih karşısında çok da fazla aşınmamışlar. Yörük erkeklerinin saç kesimleri orta Asya’dan üç-dört kuşak önce gelen dedelerine benzer

30 Eylül 2012

KARAKEÇİLİ AŞİRETİ ve ESKİŞEHİR’E İSKANI

-->
KARAKEÇİLİ AŞİRETİ ve ESKİŞEHİR’E İSKANI
Anadolu’nun Türkleşmesi ve İslamlaşmasında büyük rol oynayan Karakeçililer, XI. Yüzyıldan itibaren varlıklarını yoğun biçimde hissettirirler. Öncelikle Sarıkeçili, Teke Türkmenleri, Keçilü Cemaatleri vb. adlandırmalarla Anadolu’nun çeşitli bölgelerine akarlar.
Anadolu’daki yayılma bölgeleri hemen hemen tüm Türkiye coğrafyasını kapsar. Bu yayılmada aşiret yeni köyler kurar. Bugün Kürt Aşireti olarak bilinen Milli Aşireti tapu tahrir kayıtlarında Karakeçililerin oluşturduğu bir Türk aşireti olarak karsımıza çıkmaktadır. Karakeçililerin bazı ser’iyye sicillerinde “Yörükan-ı Karakeçili” ve “Uluyörük” adlarıyla
anıldıklarını görüyoruz.
XIX. yüzyılda çeşitli sosyal nedenler ve buhranlar sonucunda aşiretler üzerindeki baskı artmış, Kafkaslardan ve Balkanlardan gelen yoğun göçmen nüfusun iskan çalışmaları Karakeçililerin elinde bulundurdukları ovaların onların elinden çıkması sonucunu doğurmuştur. Bu ve benzeri nedenlerle göç hareketleri görülmekte, bazı konar-göçer Yörük Aşiretleri de ellerinde kalan yaylak ve kışlaklarına yerleşmek zorunda kalmışlardır. Bunun

22 Haziran 2010

anadolu'da yörükler



KARAKEÇİLİ AŞİRETİ ve ESKİŞEHİR’E İSKANI
Anadolu’nun Türkleşmesi ve İslamlaşmasında büyük rol oynayan Karakeçililer, XI. Yüzyıldan itibaren varlıklarını yoğun biçimde hissettirirler. Öncelikle Sarıkeçili, Teke Türkmenleri, Keçilü Cemaatleri vb. adlandırmalarla Anadolu’nun çeşitli bölgelerine akarlar.
Anadolu’daki yayılma bölgeleri hemen hemen tüm Türkiye coğrafyasını kapsar. Bu yayılmada aşiret yeni köyler kurar. Bugün Kürt Aşireti olarak bilinen Milli Aşireti tapu tahrir kayıtlarında Karakeçililerin oluşturduğu bir Türk aşireti olarak karsımıza çıkmaktadır. Karakeçililerin bazı ser’iyye sicillerinde “Yörükan-ı Karakeçili” ve “Uluyörük” adlarıyla
anıldıklarını görüyoruz.
XIX. yüzyılda çeşitli sosyal nedenler